Με αφορμή την ενεργοποίηση της πρόσβασης των φαρμακοποιών στο Εθνικό Μητρώο Εμβολιασμών Ενηλίκων, ακούστηκαν ξανά ενστάσεις από ιατρικούς κύκλους για το αν οι φαρμακοποιοί πρέπει να έχουν τέτοια πρόσβαση. Η απάντηση είναι απλή: όταν ο φαρμακοποιός διενεργεί έναν εμβολιασμό, πρέπει και να μπορεί να τον καταχωρεί σωστά.
Η πρόσβαση στο Εθνικό Μητρώο Εμβολιασμών Ενηλίκων δεν μετατρέπει τον φαρμακοποιό σε ιατρό, ούτε αλλοιώνει τους ρόλους των επαγγελματιών υγείας. Αντιθέτως, επιτρέπει να...
.... αποτυπώνεται επίσημα μια πράξη που ήδη πραγματοποιείται νόμιμα στο φαρμακείο, σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο.
Ο φαρμακοποιός δεν ζητά να υποκαταστήσει τον ιατρό. Ζητά να μπορεί να καταχωρεί στο Μητρώο τον εμβολιασμό που διενεργεί, ώστε το ιστορικό του πολίτη να είναι πλήρες, ασφαλές και αξιοποιήσιμο από το σύστημα υγείας.
Το Μητρώο πρέπει να δείχνει την πραγματική εικόνα
Για αρκετά χρόνια, στην πράξη, το Εθνικό Μητρώο Εμβολιασμών Ενηλίκων δεν αποτύπωνε πλήρως όλους τους εμβολιασμούς των ενηλίκων. Οι καταχωρίσεις που εμφανίζονταν μαζικά αφορούσαν μόνο τους εμβολιασμούς που περνούσαν υποχρεωτικά μέσα από ψηφιακές διαδικασίες, όπως τα αντιγριπικά εμβόλια που καταχωρούνταν από τα φαρμακεία και τα εμβόλια COVID που καταχωρούνταν μέσα από τα εμβολιαστικά κέντρα.
Αυτό σημαίνει ότι ένα μεγάλο μέρος της εμβολιαστικής πραγματικότητας των ενηλίκων παρέμενε... «αόρατο» ή ελλιπώς καταγεγραμμένο. Ένα Μητρώο, όμως, έχει αξία μόνο όταν είναι πλήρες και αξιόπιστο.
Όποιος διενεργεί νόμιμα έναν εμβολιασμό, πρέπει να έχει και τη δυνατότητα να τον καταχωρεί. Διαφορετικά, το κράτος δεν βλέπει την πραγματική εμβολιαστική κάλυψη του πληθυσμού.
Η πρόσβαση του φαρμακοποιού στο ιστορικό εμβολιασμών βοηθά στην αποφυγή λαθών, παραλείψεων και άσκοπων διπλοεμβολιασμών. Όταν ο πολίτης προσέρχεται στο φαρμακείο για εμβολιασμό, ο φαρμακοποιός πρέπει να μπορεί να δει αν έχει ήδη προηγηθεί σχετικός εμβολιασμός και να καταχωρήσει σωστά τη νέα πράξη.
Αυτό δεν είναι «αντιποίηση». Είναι οργανωμένη, καταγεγραμμένη και θεσμικά προβλεπόμενη συμμετοχή του φαρμακοποιού στην πρόληψη.
Το φαρμακείο είναι σημείο Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας
Η σύγχρονη Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας δεν μπορεί να λειτουργεί με αποκλεισμούς. Ο πολίτης μπαίνει καθημερινά στο φαρμακείο, ρωτά, ενημερώνεται, εμβολιάζεται, παρακολουθεί τη φαρμακευτική του αγωγή και συχνά βρίσκει εκεί την πρώτη άμεση επαφή με επαγγελματία υγείας.
Η Πολιτεία φαίνεται ότι αναγνωρίζει σταδιακά αυτόν τον ρόλο, δίνοντας στο φαρμακείο νέες υπηρεσίες πρόληψης. Αυτό δεν γίνεται εις βάρος κανενός άλλου επαγγελματία υγείας. Γίνεται προς όφελος του πολίτη και της δημόσιας υγείας.
Η πρόληψη δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως πεδίο επαγγελματικής αποκλειστικότητας. Όσο περισσότεροι πιστοποιημένοι επαγγελματίες υγείας συμβάλλουν οργανωμένα, με κανόνες και καταγραφή, τόσο καλύτερα προστατεύεται ο πληθυσμός.
Η συζήτηση δεν χρειάζεται να γίνεται με όρους κλαδικής σύγκρουσης. Ο ιατρός έχει τον δικό του αναντικατάστατο ρόλο στη διάγνωση, στην αξιολόγηση, στην παρακολούθηση ασθενών και στη θεραπευτική απόφαση. Ο φαρμακοποιός έχει τον δικό του ρόλο στην ασφαλή διάθεση φαρμάκων, στη φαρμακευτική φροντίδα, στην πρόληψη, στη συμβουλευτική και πλέον στη διενέργεια και καταχώρηση συγκεκριμένων εμβολιασμών, όπως προβλέπει η νομοθεσία.
Το ζητούμενο δεν είναι ποιος θα «κερδίσει» αρμοδιότητες. Το ζητούμενο είναι να λειτουργεί το σύστημα υγείας πιο αποτελεσματικά, με λιγότερα κενά, καλύτερη καταγραφή και μεγαλύτερη πρόσβαση των πολιτών σε υπηρεσίες πρόληψης.
Το συμπέρασμα
Η πρόσβαση των φαρμακοποιών στο Εθνικό Μητρώο Εμβολιασμών Ενηλίκων είναι αναγκαία, λογική και θεσμικά ώριμη εξέλιξη. Χωρίς αυτήν, οι εμβολιασμοί που διενεργούνται στα φαρμακεία δεν μπορούν να αποτυπωθούν πλήρως και η εικόνα της εμβολιαστικής κάλυψης της χώρας παραμένει ελλιπής.
Το Μητρώο Εμβολιασμών δεν είναι εργαλείο κύρους για κάποιον κλάδο. Είναι εργαλείο δημόσιας υγείας. Και για να λειτουργεί σωστά, πρέπει να ενημερώνεται από όλους όσοι διενεργούν νόμιμα εμβολιασμούς.